Vertaal Levitikus na Afrikaans - Gratis aanlyn vertaler en korrekte grammatika | FrancoTranslate

ການແປພາສາລະຫວ່າງພາສາລາວ ແລະ ພາສາອາຟຣີການ (Afrikaans) ຖືເປັນວຽກງານທີ່ມີຄວາມທ້າທາຍສູງ ເນື່ອງຈາກທັງສອງພາສານີ້ມີຕົ້ນກຳເນີດ, ປະຫວັດສາດ ແລະ ໂຄງສ້າງທາງໄວຍາກອນທີ່ແຕກຕ່າງກັນຢ່າງສິ້ນເຊີງ. ພາສາລາວຈັດຢູ່ໃນຕະກູນພາສາໄທ-ກະໄດ ເຊິ່ງມີລັກສະນະເປັນພາສາຄຳໂດດ (Isolating Language) ແລະ ມີລະບົບວັນນະຍຸດ (Tonal Language) ໃນຂະນະທີ່ພາສາອາຟຣີການເປັນພາສາກຸ່ມຕາເວັນຕົກເຈີມານິກ (West Germanic) ທີ່ພັດທະນາມາຈາກພາສາດັດ (Dutch) ໂດຍໄດ້ຮັບອິດທິພົນຈາກພາສາອື່ນໆ ໃນອາຟຣິກາໃຕ້. ເຖິງວ່າພາສາອາຟຣີການຈະມີການຫຼຸດຮູບແບບໄວຍາກອນທີ່ຊັບຊ້ອນຂອງກຸ່ມພາສາເອີຣົບລົງໄປຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ແຕ່ກໍຍັງຄົງຮັກສາເອກະລັກບາງຢ່າງທີ່ແຕກຕ່າງຈາກພາສາລາວຢ່າງສິ້ນເຊີງ. ບົດຄວາມນີ້ຈະວິເຄາະເຖິງຂະບວນການ, ຄວາມແຕກຕ່າງທາງໄວຍາກອນ ແລະ ເຕັກນິກຕ່າງໆ ທີ່ຈະຊ່ວຍໃຫ້ນັກແປສາມາດຖ່າຍທອດຄວາມໝາຍໄດ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງ, ສື່ສານໄດ້ຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ແລະ ເປັນທຳມະຊາດທີ່ສຸດ.

1. ຄວາມແຕກຕ່າງທາງດ້ານໂຄງສ້າງໄວຍາກອນ ແລະ ປະເພດຂອງພາສາ

ສິ່ງທຳອິດທີ່ນັກແປຕ້ອງເຂົ້າໃຈຄື ພາສາລາວເປັນພາສາທີ່ບໍ່ມີການຜັນຄຳ (No Inflection) ເຮົາບໍ່ມີການປ່ຽນແປງຮູບຮ່າງຂອງຄຳສັບເພື່ອສະແດງເພດ, ພົດ (ເອກະພົດ ຫຼື ພະຫູພົດ), ຫຼື ກາລະ (Tense). ຄວາມໝາຍທັງໝົດຈະຂຶ້ນກັບການຈັດລຽງຄຳ ແລະ ການໃຊ້ຄຳຊ່ວຍໄວຍາກອນ. ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ, ເຖິງແມ່ນວ່າພາສາອາຟຣີການຈະໄດ້ຊື່ວ່າເປັນພາສາໃນກຸ່ມເຈີມານິກທີ່ມີໂຄງສ້າງງ່າຍດາຍທີ່ສຸດ ແລະ ມີລັກສະນະເປັນພາສາວິເຄາະ (Analytic Language) ສູງ ແຕ່ກໍຍັງຄົງມີການຜັນຄຳບາງປະເພດ ເຊັ່ນ:

• การປ່ຽນຮູບຄຳນາມເປັນພະຫູພົດ: ພາສາອາຟຣີການມີການຕື່ມປັດໄຈ (Suffix) ເຊັ່ນ -e ຫຼື -s ເພື່ອສະແດງພະຫູພົດ (ຕົວຢ່າງ: boek [ປຶ້ມ] ກາຍເປັນ boeke [ປຶ້ມຫຼາຍຫົວ]). ໃນຂະນະທີ່ພາສາລາວຈະໃຊ້ຄຳບອກປະລິມານ ຫຼື ຄຳລັກສະນະນາມແທນ ເຊັ່ນ "ປຶ້ມຫຼາຍຫົວ" ຫຼື "ປຶ້ມ 5 ຫົວ" ໂດຍທີ່ຄຳວ່າ "ປຶ້ມ" ບໍ່ມີການປ່ຽນແປງຮູບຮ່າງໃດໆ.
• ການປ່ຽນຮູບຄຳຄຸນນາມ (Adjective Inflection): ໃນພາສາອາຟຣີການ, ຄຳຄຸນນາມບາງຄຳຕ້ອງຕື່ມ -e ທາງທ້າຍເມື່ອວາງໄວ້ໜ້າຄຳນາມ (ຕົວຢ່າງ: 'n groot huis [ເຮືອນຫຼັງໃຫຍ່] ແຕ່ 'n grote boom [ຕົ້ນໄມ້ໃຫຍ່] ພາຍໃຕ້ເງື່ອນໄຂບາງຢ່າງທາງໄວຍາກອນ). ສ່ວນພາສາລາວ ຄຳຄຸນນາມຈະວາງໄວ້ຫຼັງຄຳນາມສະເໝີ ແລະ ບໍ່ມີການປ່ຽນຮູບໃດໆ ເຊັ່ນ "ເຮືອນໃຫຍ່", "ຕົ້ນໄມ້ໃຫຍ່".

2. ລະບົບຄຳກຳມະ ແລະ ການສະແດງກາລະ (Tense and Aspect)

ການສະແດງເວລາໃນການກະທຳລະຫວ່າງສອງພາສານີ້ມີວິທີການທີ່ແຕກຕ່າງກັນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ເຊິ່ງນັກແປຕ້ອງສຶກສາຢ່າງລະອຽດ:

• ພາສາລາວ (Aspect-prominent): ພາສາລາວເນັ້ນໃສ່ "ສະພາບການກະທຳ" (Aspect) ຫຼາຍກວ່າເວລາ ໂດຍການໃຊ້ຄຳຊ່ວຍ ເຊັ່ນ "ກຳລັງ", "ໄດ້", "ແລ້ວ" ຫຼື ອາໄສບໍລິບົດຂອງປະໂຫຍກ (ເຊັ່ນ: ມື້ວານນີ້, ມື້ອື່ນ, ຕອນນີ້) ເພື່ອບອກເວລາ. ຕົວຢ່າງ: "ຂ້ອຍກິນເຂົ້າ" ອາດຈະໝາຍເຖິງປັດຈຸບັນ, ອະດີດ ຫຼື ອະນາຄົດ ກໍໄດ້ ຖ້າບໍ່ມີບໍລິບົດເພີ່ມເຕີມ.
• ພາສາອາຟຣີການ (Tense-prominent): ພາສາອາຟຣີການມີການກຳນົດກາລະທີ່ຊັດເຈນ ເຖິງວ່າມັນຈະງ່າຍກວ່າພາສາດັດກໍຕາມ. ສິ່ງທີ່ໂດດເດັ່ນຄືການສ້າງກາລະອະດີດ (Past Tense) ໂດຍການໃຊ້ຄຳກຳມະຊ່ວຍ het ຮ່ວມກັບຄຳກຳມະຫຼັກທີ່ຕື່ມອຸປະສັກ ge- ທາງໜ້າ (ຕົວຢ່າງ: skryf [ຂຽນ] ກາຍເປັນ het geskryf [ໄດ້ຂຽນແລ້ວ]). ຂໍ້ຍົກເວັ້ນມີພຽງຄຳກຳມະຊ່ວຍບາງຄຳ ເຊັ່ນ wou (ຢາກ), kon (ສາມາດ), moes (ຕ້ອງ) ແລະ ຄຳກຳມະ wees (ເປັນ/ຢູ່/ຄື) ທີ່ຈະປ່ຽນເປັນ was.
• ກາລະອະນາຄົດ (Future Tense): ໃນພາສາອາຟຣີການ ຈະໃຊ້ຄຳກຳມະຊ່ວຍ sal ວາງໄວ້ຫຼັງປະທານ ແລະ ສົ່ງຄຳກຳມະຫຼັກໄປທ້າຍປະໂຫຍກ (ຕົວຢ່າງ: Ek sal môre skryf [ຂ້ອຍຈະຂຽນໃນມື້ອື່ນ]).

ນັກແປຈະຕ້ອງມີຄວາມລະມັດລະວັງເປັນພິເສດໃນການຕີຄວາມໝາຍຂອງປະໂຫຍກພາສາລາວ ເພື່ອເລືອກໃຊ້ຮູບແບບ Tense ໃນພາສາອາຟຣີການໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ເພາະປະໂຫຍກພາສາລາວທີ່ບໍ່ມີຄຳບອກເວລາອາດຈະຖືກແປເປັນ Present Tense, Past Tense ຫຼື Future Tense ກໍໄດ້ ຂຶ້ນກັບບໍລິບົດອ້ອມຂ້າງຂອງບົດຄວາມ.

3. ໂຄງສ້າງປະໂຫຍກ, ກົດເກນ V2 ແລະ ການປະຕິເສດຊ້ອນ (Sentence Structure, V2 Rule and Double Negation)

ໂຄງສ້າງປະໂຫຍກພື້ນຖານຂອງທັງສອງພາສາຄື ປະທານ + ກຳມະ + ຕົວປະກອບ (Subject + Verb + Object - SVO) ແຕ່ພາສາອາຟຣີການມີກົດເກນໄວຍາກອນທີ່ຊັບຊ້ອນກວ່າ ເຊິ່ງນັກແປຕ້ອງເຂົ້າໃຈດັ່ງນີ້:

ກົດເກນ Verb Second (V2): ໃນປະໂຫຍກຫຼັກຂອງພາສາອາຟຣີການ, ຫາກມີຄຳວິເສດບອກເວລາ ຫຼື ບອກສະຖານທີ່ຂຶ້ນຕົ້ນປະໂຫຍກ, ຄຳກຳມະຊ່ວຍ ຫຼື ຄຳກຳມະແທ້ ຈະຕ້ອງວາງໄວ້ໃນຕຳແໜ່ງທີສອງສະເໝີ ແລະ ປະທານຈະຖືກຍ້າຍໄປຢູ່ຕຳແໜ່ງທີສາມ. ຕົວຢ່າງ:

• ພາສາລາວ: "ມື້ນີ້ຂ້ອຍໄປໂຮງຮຽນ." (ມື້ນີ້ [ເວລາ] + ข້ອຍ [ປະທານ] + ໄປ [ກຳມະ] + ໂຮງຮຽນ [ຕົວປະກອບ])
• ພາສາອາຟຣີການ: "Vandag gaan ek skool toe." (Vandag [ເວລາ] + gaan [ກຳມະ] + ek [ປະທານ] + skool toe [ໄປໂຮງຮຽນ])

ໂຄງສ້າງໃນປະໂຫຍກຍ່ອຍ (Subordinate Clause): ໃນປະໂຫຍກຍ່ອຍທີ່ຂຶ້ນຕົ້ນດ້ວຍຄຳເຊື່ອມ ເຊັ່ນ dat (ວ່າ) ຫຼື omdat (ເພາະວ່າ), ຄຳກຳມະທັງໝົດຈະຖືກດັນໄປຢູ່ທ້າຍປະໂຫຍກສຸດ. ຕົວຢ່າງ:

• ພາສາລາວ: "ຂ້ອຍຮູ້ວ່າລາວຮັກເຈົ້າ."
• ພາສາອາຟຣີການ: "Ek weet dat hy jou liefhet." (liefhet ເຊິ່ງເປັນຄຳກຳມະ ຈະຢູ່ທ້າຍປະໂຫຍກ)

ນອກຈາກນີ້, ຈຸດເດັ່ນທີ່ສຸດຂອງພາສາອາຟຣີການທີ່ນັກແປຕ້ອງໃສ່ໃຈຄື "ລະບົບການປະຕິເສດຊ້ອນ" (Double Negation). ໃນພາສາອາຟຣີການ, ປະໂຫຍກປະຕິເສດສ່ວນໃຫຍ່ຕ້ອງການຄຳວ່າ nie ສອງເທື່ອ ໂດຍຄຳວ່າ nie ທຳອິດຈະຢູ່ຫຼັງຄຳກຳມະ ແລະ ຄຳວ່າ nie ທີສອງຈະຢູ່ທ້າຍປະໂຫຍກສະເໝີ. ຕົວຢ່າງ:

• ພາສາລາວ: "ຂ້ອຍບໍ່ຮູ້."
• ພາສາອາຟຣີການ: "Ek weet nie nie."
• ພາສາລາວ: "ຂ້ອຍບໍ່ຢາກໄປໂຮງຮຽນ."
• ພາສາອາຟຣີການ: "Ek wil nie skool toe gaan nie."

ການແປຈາກພາສາລາວ (ເຊິ່ງມີຄຳປະຕິເສດພຽງຄຳດຽວຄື "ບໍ່") ໄປເປັນພາສາອາຟຣີການ ຈະຕ້ອງສ້າງໂຄງສ້າງປະຕິເສດຊ້ອນນີ້ໃຫ້ຖືກຕ້ອງຕາມຫຼັກໄວຍາກອນສະເໝີ ຫາກຂາດຄຳວ່າ nie ຕົວທີສອງ ປະໂຫຍກນັ້ນຈະຖືວ່າຜິດໄວຍາກອນທັນທີ ແລະ ອາດເຮັດໃຫ້ຄວາມໝາຍຜິດພ້ຽນໄປ.

4. การເລືອກໃຊ້ຄຳສັບ ແລະ ລະດັບຄວາມສຸພາບ (Register and Cultural Nuances)

ວັດທະນະທຳລາວໃຫ້ຄວາມສຳຄັນກັບລະດັບຄວາມອາວຸໂສ, ຕຳແໜ່ງທາງສັງຄົມ ແລະ ຄວາມສຸພາບ ເຊິ່ງສະແດງອອກຜ່ານການເລືອກໃຊ້ສັບພະນາມ (ຂ້ອຍ, ເຮົາ, ເຈົ້າ, ທ່ານ, ເພິ່ນ, ອາວ, ອາ, ນ້າ, ປ້າ, ລຸງ) ແລະ ຄຳລົງທ້າຍສຸພາບ (ໂດຍ, ຄຮັບ, ຄ່າ). ໃນຂະນະທີ່ພາສາອາຟຣີການມີລະບົບສັບພະນາມທີ່ງ່າຍດາຍກວ່າ ແລະ ບໍ່ມີຄຳລົງທ້າຍສຸພາບສະເພາະ ເຊັ່ນ jy (ເຈົ້າ - ໃຊ້ທົ່ວໄປ/ບໍ່ເປັນທາງການ) ແລະ u (ທ່ານ - ໃຊ້ໃນກໍລະນີສຸພາບ, ເປັນທາງການ ຫຼື ເວົ້າກັບຜູ້ມີອາຍຸສູງກວ່າ).

ນັກແປຕ້ອງພິຈາລະນາຄວາມສຳພັນລະຫວ່າງຜູ້ເວົ້າ ແລະ ຜູ້ຟັງໃນຕົ້ນສະບັບພາສາລາວ ເພື່ອເລືອກໃຊ້ລະຫວ່າງ jy ແລະ u ໃນພາສາອາຟຣີການໃຫ້ເໝາະສົມ. ຫາກເປັນການແປເອກະສານທາງການ, ສັນຍາ, ຫຼື ບົດຄວາມວິຊາການ ການໃຊ້ u ຈະຊ່ວຍຮັກສາລະດັບຄວາມສຸພາບ ແລະ ຄວາມເປັນທາງການຂອງຕົ້ນສະບັບໄວ້ໄດ້ຢ່າງດີທີ່ສຸດ.

5. ເຕັກນິກ ແລະ ເຄັດລັບການແປພາສາລາວເປັນພາສາອາຟຣີການໃຫ້ມີປະສິດທິພາບ

ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ຜົນງານການແປທີ່ມີຄຸນນະພາບສູງ ແລະ ອ່ານເຂົ້າໃຈງ່າຍ ສຳລັບຜູ້ອ່ານຊາວອາຟຣີການ, ນັກແປຄວນປະຕິບັດຕາມເຕັກນິກດັ່ງນີ້:

1. ຫຼີກເວັ້ນການແປແບບຄຳຕໍ່ຄຳ (Literal Translation): ເນື່ອງຈາກການລຽງລຳດັບຄຳໃນປະໂຫຍກຂອງທັງສອງພາສາມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນຫຼາຍ ໂດຍສະເພາະປະໂຫຍກທີ່ມີການປະຕິເສດ ຫຼື ປະໂຫຍກຄວາມຊ້ອນ (Complex Sentences). ນັກແປຄວນອ່ານເພື່ອຈັບໃຈຄວາມສຳຄັນ ແລ້ວຈຶ່ງຮຽບຮຽງໃໝ່ໃຫ້ຖືກຕ້ອງຕາມທຳມະຊາດຂອງພາສາອາຟຣີການ.
2. ເອົາໃຈໃສ່ກັບຄຳລັກສະນະນາມ (Classifiers): ພາສາລາວໃຊ້ຄຳລັກສະນະນາມຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ (ເຊັ່ນ: ໂຕ, ຫົວ, ຄົນ, ແຜ່ນ, ຫຼັງ). ໃນພາສາອາຟຣີການ, ບໍ່ມີລະບົບຄຳລັກສະນະນາມແບບນີ້ ດັ່ງນັ້ນໃນການແປ ນັກແປຕ້ອງຕັດຄຳເຫຼົ່ານີ້ອອກ ຫຼື ປ່ຽນຮູບແບບໃຫ້ກາຍເປັນການກຳນົດພົດ ຫຼື ປະລິມານໂດຍກົງ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ປະໂຫຍກເບິ່ງເຍິ່ນເຍີ້.
3. ການແປຄຳອຸປະມາອຸປໄມ ແລະ ສຳນວນ: ພາສາລາວມີສຳນວນທີ່ອ້າງອີງເຖິງວິຖີຊີວິດກະສິກຳ ແລະ ພຸດທະສາສະໜາ. ການແປສຳນວນເຫຼົ່ານີ້ຕົງໆ ອາດເຮັດໃຫ້ຜູ້ອ່ານພາສາອາຟຣີການເກີດຄວາມບໍ່ເຂົ້າໃຈ. ນັກແປຄວນຊອກຫາສຳນວນໃນພາສາອາຟຣີການທີ່ມີຄວາມໝາຍປຽບທຽບຄ້າຍຄືກັນ ຫຼື ອະທິບາຍຄວາມໝາຍໂດຍກົງແທນ ເຊັ່ນ ສຳນວນກ່ຽວກັບ "ນ້ຳຂຶ້ນໃຫ້ຮີບຕັກ" ອາດຕ້ອງແປໂດຍໃຊ້ສຳນວນເຈີມານິກທີ່ວ່າ "Smee die yster as dit warm is" (ຕີເຫຼັກເມື່ອມັນຍັງຮ້ອນ).
4. ການກວດສອບຄວາມຖືກຕ້ອງໂດຍເຈົ້າຂອງພາສາ (Native Proofreading): ຂັ້ນຕອນສຸດທ້າຍທີ່ມີຄວາມສຳຄັນທີ່ສຸດຄື ການໃຫ້ຜູ້ຊ່ຽວຊານທີ່ເປັນເຈົ້າຂອງພາສາອາຟຣີການ (Native Speaker) ກວດສອບຄວາມລື່ນໄຫຼຂອງພາສາ ເພື່ອຮັບປະກັນວ່າບົດແປນັ້ນບໍ່ພຽງແຕ່ຖືກຕ້ອງຕາມໄວຍາກອນເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ຍັງມີຄວາມເປັນທຳມະຊາດ, ສື່ສານໄດ້ກົງປະເດັນ ແລະ ເໝາະສົມກັບບໍລິບົດທາງວັດທະນະທຳອີກດ້ວຍ.

ສະຫຼຸບແລ້ວ, ການແປພາສາລາວເປັນພາສາອາຟຣີການ ບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ການປ່ຽນແປງຄຳສັບຈາກພາສາໜຶ່ງໄປສື່ອີກພາສາໜຶ່ງ ແຕ່ເປັນຂະບວນການທີ່ຕ້ອງອາໄສຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງເລິກເຊິ່ງກ່ຽວກັບໂຄງສ້າງໄວຍາກອນທີ່ແຕກຕ່າງກັນ ແລະ ບໍລິບົດທາງດ້ານສັງຄົມ. ຜ່ານການນຳໃຊ້ເຕັກນິກທີ່ເໝາະສົມ, ນັກແປຈະສາມາດສ້າງຂົວເຊື່ອມຕໍ່ທາງດ້ານພາສາ ແລະ ວັດທະນະທຳລະຫວ່າງສອງຊາດນີ້ໄດ້ຢ່າງມີປະສິດທິພາບສູງສຸດ.