Fahasamihafan'ny Fianakaviam-piteny sy ny Olana Ara-drafitra
Ny fandikan-teny eo amin'ny fiteny Malagasy sy ny fiteny Litoanianina dia sehatra iray tena mahaliana nefa feno fihantsiana ho an'ireo mpandika teny matihanina. Ny fiteny Malagasy dia avy amin'ny fianakaviam-piteny Aostronezianina, fa ny fiteny Litoanianina kosa dia anisan'ny fiteny Baltika tranainy indrindra ao amin'ny fianakaviam-piteny Indo-Eoropeana. Noho io elanelana ara-jeografia sy ara-tantara io, dia tsy misy fifandraisana mivantana ny fitsipi-pitenenana sy ny rafitry ny fehezanteny eo amin'izy roa tonta. Mba hahafahana mandika lahatsoratra amin'ny fomba marina sy mahomby, dia tsy maintsy hadihadiana amin'ny antsipiriany ireo hakingana ara-fiteny sy ara-kolontsaina mampiavaka azy ireo.
Ny Rindran-teny: Avy amin'ny Rafitra VOS mankany amin'ny SVO
Ny fahasamihafana miharihary indrindra eo amin'ny fiteny roa tonta dia ny filaharan'ireo singa ao anatin'ny fehezanteny. Ny fiteny Malagasy dia mampiasa ny rafitra VOS (Matoanteny - Fameno - Lazaina) ho rafitra fototra sy mahazatra indrindra. Ohatra, ao amin'ny fehezanteny hoe "Manoratra boky ny mpianatra", ny matoanteny ("manoratra") no tonga aloha, arahin'ny fameno ("boky"), ary ny lazaina ("ny mpianatra") no mamarana azy.
Ny fiteny Litoanianina kosa dia miankina amin'ny rafitra SVO (Lazaina - Matoanteny - Fameno) na dia somary malalaka aza ny filaharany noho ny fisian'ny tombo-kase (declensions) mamaritra ny anjara asan'ny teny tsirairay. Raha adika mivantana io fehezanteny io dia lasa "Studentas rašo knygą" amin'ny teny Litoanianina, izay ahitana ny lazaina ("studentas") eo am-piandohana. Ny mpandika teny dia mila mahay mandrindra ny fehezanteny mba tsy ho voatazona ny rafitra malagasy izay mety hampisy fahadisoana ara-drafitra lehibe eo amin'ny dikan-teny litoanianina.
Ny Olana momba ny Tombo-kase sy ny Mpampiankin-teny
Ny fiteny Litoanianina dia malaza ho iray amin'ireo fiteny sarotra indrindra any Eoropa noho ny fisian'ireo tombo-kase fito (linksniai) ho an'ny anarana sy ny mpamari-toetra. Ny tombo-kase tsirairay dia manova ny faran'ny teny iray arakaraka ny fifandraisany amin'ny matoanteny na amin'ny teny hafa. Ireo tombo-kase ireo dia ny Nominative, Genitive, Dative, Accusative, Instrumental, Locative, ary Vocative.
Ny fiteny Malagasy kosa dia tsy manana tombo-kase ho an'ny anarana fa miantehitra fotsiny amin'ny fampiasana mpampiankin-teny (prepositions) toy ny "amin'ny", "ho an'ny", "ao amin'ny", na "avy amin'ny". Ny fahaizana mandika ireny mpampiankin-teny malagasy ireny ho lasa endrika tombo-kase mety amin'ny teny Litoanianina dia mitaky fandalinana manokana:
- Ny mpampiankin-teny manondro toerana (ohatra: "ao an-tanàna") dia adika amin'ny alalan'ny tombo-kase Locative amin'ny teny Litoanianina ("mieste").
- Ny fitarihana na tanjona (ohatra: "ho an'ny namana") dia adika amin'ny alalan'ny tombo-kase Dative ("draugui").
- Ny fitaovana na fiarahana (ohatra: "amin'ny alalan'ny pensilihazo" na "miaraka amin'ny namana") dia adika amin'ny alalan'ny tombo-kase Instrumental ("pieštuku" na "su draugu").
Ny tsy fitandremana amin'ireo fiovana ireo dia mety hanova tanteraka ny dikan'ny fehezanteny na hahatonga ny lahatsoratra ho tsy azo vakina ho an'ny tompon-tany Litoanianina.
Ny Maha-lahy sy Maha-vavy ary ny Isa ao amin'ny Gramatika
Ny fiteny Malagasy dia fiteny tsy manavaka ny maha-lahy sy maha-vavy (gender) eo amin'ny fitsipi-pitenenana. Na ny biby, na ny olona, na ny zavatra tsy manana aina dia mitovy endrika avokoa rehefa ampiasaina ao anatin'ny fehezanteny. Ankoatra izay, ny mariky ny maro (plural) dia matetika aseho amin'ny alalan'ny teny manodidina na ny mpamaritra maro fa tsy manova ny endriky ny anarana.
Ny fiteny Litoanianina kosa dia manana rafitra henjana momba ny maha-lahy (vyriškoji giminė) sy ny maha-vavy (moteriškoji giminė) ho an'ny anarana sy ny mpamari-toetra rehetra. Tsy maintsy mifanaraka tsara ny endriky ny mpamari-toetra sy ny anarana miaraka aminy. Noho izany, rehefa mandika avy amin'ny teny Malagasy, ny mpandika teny dia tokony hamantatra mazava ny teny manodidina mba hahafahana misafidy ny endrika mety indrindra amin'ny teny Litoanianina. Ny tsy fahampian'ny fampahalalana momba ny lahy sy vavy ao amin'ny lahatsoratra malagasy dia mitaky fikarohana fanampiny na fisafidianana amim-pahendrena.
Ny Hakingan'ny Fitodiky ny Matoanteny
Ny matoanteny malagasy dia manana rafitra miavaka tokoa izay mifototra amin'ny fitodika (voices) maro samihafa: mpanao, atao, ary mpandray na fitaovana (circumstantial voice). Ny fitodika mpandray dia ahafahana manao ny antony, ny toerana, na ny fitaovana ho lazain'ny fehezanteny.
Amin'ny fiteny Litoanianina, na dia misy aza ny fitodika mpanao sy atao, dia tsy manana rafitra manankarena tahaka ny fitodika mpandray malagasy izy io. Noho izany, matetika ny mpandika teny dia tsy maintsy manova ny rafitry ny fehezanteny malagasy mba hampiasana matoanteny mavitrika (active verbs) na fomba fiteny hoa amin'ny teny Litoanianina. Ny tanjona dia ny hitazomana ny fahazavan'ny hevitra nefa tsy manery ny fiteny litoanianina hanaraka rafitra vahiny izay tsy zakan'ny fitsipiny.
Fampifanarahana ny Kolontsaina sy ny Fomba Fiteny (Transcreation)
Tsy vitan'ny fandikana fitsipika sy teny fotsiny ny fandikan-teny fa famindrana kolontsaina ihany koa. Ny fiteny Malagasy dia feno ohabolana sy fitenenana mifandray amin'ny tontolo iainana mafana, ny fambolena vary, ny fifandraisana ara-tsosialy (fihavanana), ary ny fahendren'ny razana. Ny fiteny Litoanianina kosa dia mifototra amin'ny tantaran'ny faritra Baltika, ny ala maitso, ny ririnina mangatsiaka, ary ny fitiavan-tanindrazana.
Raha mandika ohabolana malagasy iray ny mpandika teny, dia matetika tsy mahomby ny fandikana ara-bakiteny. Ohatra, ny ohabolana hoe "Izay be fihavanana, be mpandevina" dia manana hevitra momba ny lanjan'ny fifandraisana tsara eo amin'ny fiaraha-monina. Amin'ny teny Litoanianina, dia tsara kokoa ny mitady fitenenana izay milaza ny maha-zava-dehibe ny fananana namana tsara na ny manazava izany hevitra izany mivantana amin'ny alalan'ny teny tsotra nefa mafonja.
Torohevitra ho an'ny Fandikan-teny Mahomby
Mba hahazoana dikanteny tsara kalitao sy mahaliana ny mpamaky Litoanianina, ireto misy dingana sy paikady azo ampiasaina:
- Fandalinana ny teny manodidina: Vakio sy takaro tsara aloha ny hevitry ny lahatsoratra malagasy manontolo alohan'ny hanombohana ny fandikan-teny. Izany dia manampy amin'ny fisafidianana ny tombo-kase sy ny maha-lahy na maha-vavy mety amin'ny teny Litoanianina.
- Fampiasana ny fiteny tetezana amim-pitandremana: Matetika dia tsy maintsy mandalo amin'ny fiteny fahatelo toy ny teny Frantsay na Anglisy ny mpandika teny noho ny tsy fahampian'ny rakibolana mivantana. Tokony ho mailo amin'ny fahadisoana mety hiditra avy amin'ireo fiteny tetezana ireo.
- Fampiasana rakibolana momba ny fitsipi-pitenenana: Ampiasao ny rakibolana manazava ny tombo-kase litoanianina mba hialana amin'ny fahadisoana amin'ny fiovan'ny endri-teny.
- Fanamarinana ataon'ny teratany: Aorian'ny fandikana, dia tena ilaina ny mampamaky ny dikan-teny amin'ny olona teratany Litoanianina mba hiantohana fa voajanahary sy tsara vakina ny lahatsoratra vokatra.