लेविटिकस लाई युक्रेनी मा अनुवाद गर्नुहोस् - नि:शुल्क अनलाइन अनुवादक र सही व्याकरण | फ्रान्को अनुवाद

ການແປພາສາລະຫວ່າງສອງພາສາທີ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນທາງດ້ານຕະກູນພາສາຢ່າງສິ້ນເຊີງ ເຊັ່ນ ພາສາລາວ (ຕະກູນພາສາໄທ-ກະໄດ) ແລະ ພາສາອູແກຣນ (ຕະກູນພາສາອິນໂດ-ຢູໂຣບ) ຖືເປັນວຽກງານທີ່ມີຄວາມທ້າທາຍສູງ ແລະ ຕ້ອງອາໄສຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງເລິກເຊິ່ງກ່ຽວກັບໂຄງສ້າງໄວຍາກອນ, ບໍລິບົດທາງວັດທະນະທຳ ແລະ ລະບົບຄຳສັບຂອງທັງສອງພາສາ. ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ບົດແປທີ່ມີຄຸນນະພາບ, ຖືກຕ້ອງຕາມຫຼັກໄວຍາກອນ ແລະ ສື່ຄວາມໝາຍໄດ້ຢ່າງເປັນທຳມະຊາດ, ນັກແປຈຳເປັນຕ້ອງສຶກສາ ແລະ ວິເຄາະຄວາມແຕກຕ່າງເຫຼົ່ານີ້ຢ່າງລະອຽດ. ບົດຄວາມນີ້ຈະພາທ່ານໄປເຈາະເລິກເຖິງວິທີການ, ຂໍ້ຄວນລະວັງ ແລະ ເຄັດລັບຕ່າງໆທີ່ຈະຊ່ວຍໃຫ້ການແປພາສາລາວເປັນພາສາອູແກຣນມີຄວາມຖືກຕ້ອງ ແລະ ເປັນມືອາຊີບຫຼາຍຂຶ້ນ.

1. ຄວາມແຕກຕ່າງທາງດ້ານໂຄງສ້າງໄວຍາກອນ ແລະ ລະບົບຄຳສັບ

ພາສາລາວເປັນພາສາຄຳໂດດ (Analytic Language) ທີ່ບໍ່ມີການຜັນຄຳ (Non-inflected) ເຊິ່ງໝາຍຄວາມວ່າຄຳສັບແຕ່ລະຄຳຈະຄົງຮູບເດີມສະເໝີ ບໍ່ວ່າຈະເຮັດໜ້າທີ່ໃດໃນປະໂຫຍກ. ການບອກການ (Tense), ເພດ (Gender), ຫຼື ພົດ (Number) ຈະໃຊ້ຄຳຊ່ວຍໄວຍາກອນ ຫຼື ຄຳບອກເວລາເຂົ້າມາຊ່ວຍ. ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ, ພາສາອູແກຣນເປັນພາສາຜັນຄຳ (Synthetic Language) ທີ່ມີການປ່ຽນແປງຮູບຮ່າງຂອງຄຳສັບຢ່າງຫຼາກຫຼາຍ ໂດຍຜ່ານການຕື່ມອຸປະສັກ (Prefix) ຫຼື ປັດໄຈ (Suffix) ເພື່ອສະແດງໜ້າທີ່ທາງໄວຍາກອນ.

• ລະບົບວິພັດປັດໄຈ (Cases): ພາສາອູແກຣນມີລະບົບການຜັນຄຳນາມ, ຄຳແທນນາມ ແລະ ຄຳຄຸນນາມຕາມ 7 ກໍລະນີ (Cases) ເຊັ່ນ Nominative, Genitive, Dative, Accusative, Instrumental, Locative, ແລະ Vocative. ການຜັນຄຳເຫຼົ່ານີ້ຈະບອກວ່າຄຳນັ້ນເຮັດໜ້າທີ່ເປັນປະທານ, ກຳຕົງ, ກຳຮອງ ຫຼື ສ່ວນຂະຫຍາຍອື່ນໆ. ສຳລັບພາສາລາວ, ເຮົາຈະກຳນົດໜ້າທີ່ຂອງຄຳດ້ວຍການຈັດວາງຕຳແໜ່ງໃນປະໂຫຍກ (ປົກກະຕິແມ່ນ ປະທານ-ກິລິຍາ-ກຳ) ແລະ ການໃຊ້ຄຳບຸພະບົດ. ນັກແປຕ້ອງວິເຄາະຢ່າງລະອຽດວ່າຄຳນາມໃນພາສາລາວເຮັດໜ້າທີ່ໃດໃນປະໂຫຍກເພື່ອຈະຜັນຄຳໃນພາສາอູແກຣນໄດ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງ.
• ເພດທາງໄວຍາກອນ (Grammatical Gender): ໃນພາສາອູແກຣນ, ຄຳນາມທຸກຄຳຈະຖືກກຳນົດເພດອອກເປັນ 3 ເພດ ຄື: ເພດຊາຍ (Masculine), ເພດຍິງ (Feminine) ແລະ ເພດກາງ (Neuter). ຄຳຄຸນນາມ ແລະ ຄຳກິລິຍາບາງຮູບແບບ (ໂດຍສະເພາະໃນອະດີດຕະການ) ຕ້ອງຜັນຕາມເພດຂອງຄຳນາມນັ້ນໆ. ສ່ວນພາສາລາວບໍ່ມີເພດທາງໄວຍາກອນ, ຫາກຕ້ອງການລະບຸເພດຈະຕ້ອງໃຊ້ຄຳລະບຸສະເພາະ ເຊັ່ນ "...ຊາຍ", "...ຍິງ", "ໂຕຜູ້", "ໂຕແມ່". ນີ້ຄືຈຸດທີ່ນັກແປຕ້ອງສ້າງຄວາມເຊື່ອມໂຍງລະຫວ່າງຄຳນາມທີ່ບໍ່ມີເພດໃນພາສາລາວກັບຄຳນາມທີ່ມີເພດໃນພາສາອູແກຣນ.
• ພົດ (Grammatical Number): ພາສາອູແກຣນມີການແຍກຮູບເອກະພົດ ແລະ ພະຫູພົດຢ່າງຊັດເຈນ ໂດຍການປ່ຽນທ້າຍຄຳ. ຂະນະທີ່ພາສາລາວຈະໃຊ້ຄຳບອກປະລິມານ ເຊັ່ນ "ຫຼາຍ", "ບາງ", "ພວກ" ຫຼື ການຊ້ຳຄຳເພື່ອສະແດງເຖິງຄວາມເປັນພະຫູພົດ. ການແປຈຶ່ງຕ້ອງຄຳນຶງເຖິງຈຳນວນທີ່ແທ້ຈິງໃນບໍລິບົດຂອງປະໂຫຍກພາສາລາວສະເໝີ.

2. ການແປລະບົບການ ແລະ ລັກສະນະອາການຂອງຄຳກິລິຍາ

การສະແດງເວລາ ຫຼື ການ (Tense) ແລະ ລັກສະນະອາການ (Aspect) ຂອງຄຳກິລິຍາລະຫວ່າງສອງພາສານີ້ມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ. ໃນພາສາລາວ, ຄຳກິລິຍາຈະບໍ່ປ່ຽນຮູບ. ຫາກຕ້ອງການບອກເວລາ ເຮົາຈະໃຊ້ຄຳຊ່ວຍກິລິຍາ ເຊັ່ນ "ກຳລັງ", "ຈະ", "ໄດ້", "ແລ້ວ" ຫຼື ຄຳບອກເວລາ ເຊັ່ນ "ມື້ວານນີ້", "ມື້ອື່ນ" ເພື່ອລະບຸເຫດການ.

ແຕ່ໃນພາສາອູແກຣນ, ຄຳກິລິຍາຈະຖືກຜັນຕາມການ (Past, Present, Future), ບຸກຄົນ (First, Second, Third Person), ແລະ ພົດ. ນອກຈາກນັ້ນ, ສິ່ງທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດແມ່ນ "ລັກສະນະອາການຂອງຄຳກິລິຍາ" (Verb Aspect) ເຊິ່ງແບ່ງອອກເປັນ:

• Imperfective aspect (Nedokonanyi vyd): ສະແດງເຖິງການກະທຳທີ່ກຳລັງດຳເນີນຢູ່, ເຮັດເປັນປະຈຳ ຫຼື ຍັງບໍ່ສຳເລັດ. ນີ້ມັກຈະກົງກັບການໃຊ້ຄຳວ່າ "ກຳລັງ" ຫຼື "ມັກຈະ" ໃນພາສາລາວ.
• Perfective aspect (Dokonanyi vyd): ສະແດງເຖິງການກະທຳທີ່ສຳເລັດເສັດສິ້ນແລ້ວ ແລະ ເຫັນຜົນຂອງການກະທຳນັ້ນຢ່າງຊັດເຈນ. ນີ້ມັກຈະກົງກັບການໃຊ້ຄຳວ່າ "ໄດ້...ແລ້ວ" ຫຼື "ສຳເລັດ" ໃນພາສາລາວ.

ນັກແປຕ້ອງມີຄວາມລະມັດລະວັງໃນການເລືອກຮູບແບບຄຳກິລິຍາໃນພາສາອູແກຣນໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບບໍລິບົດ ແລະ ເຈດຕະນາຂອງຕົ້ນສະບັບພາສາລາວ ເພາະການເລືອກ Aspect ຜິດພາດອາດເຮັດໃຫ້ຄວາມໝາຍປ່ຽນແປງໄປຢ່າງສິ້ນເຊີງ ຫຼື ເຮັດໃຫ້ປະໂຫຍກເບິ່ງບໍ່ເປັນທຳມະຊາດໃນສາຍຕາຂອງເຈົ້າຂອງພາສາ.

3. ລະບົບການຂຽນ ແລະ ການຖອດອັກສອນ (Writing System and Transliteration)

ພາສາລາວໃຊ້ຕົວອັກສອນລາວ ເຊິ່ງເປັນອັກສອນໃນກຸ່ມອະບູກີດາ (Abugida) ທີ່ຂຽນຈາກຊ້າຍໄປຂວາ ແລະ ມີການວາງສະຫຼະໄວ້ທາງໜ້າ, ທາງຫຼັງ, ທາງເທິງ ຫຼື ທາງລຸ່ມຂອງພະຍັນຊະນະ ພ້ອມທັງມີລະບົບວັນນະຍຸດເພື່ອບອກສຽງວັນນະຍຸດ. ຂະນະທີ່ພາສາອູແກຣນໃຊ້ຕົວອັກສອນຊີຣິລິກ (Cyrillic alphabet) ເຊິ່ງເປັນລະບົບອັກສອນແທ້ (Alphabet) ທີ່ຂຽນລຽງກັນຈາກຊ້າຍໄປຂວາ. ການຖອດຊື່ສະເພາະ ເຊັ່ນ ຊື່ຄົນ, ຊື່ເມືອງ, ຫຼື ຊື່ສະຖານທີ່ສຳຄັນຈາກພາສາລາວໄປເປັນພາສາອູແກຣນ ຕ້ອງອາໄສຫຼັກການຖອດສຽງ (Phonetic Transliteration) ທີ່ຖືກຕ້ອງ ເພື່ອຫຼີກເວັ້ນການອອກສຽງທີ່ຜິດພ້ຽນ. ນັກແປຕ້ອງສຶກສາການຈັບຄູ່ສຽງລະຫວ່າງພະຍັນຊະນະ ແລະ ສະຫຼະຂອງທັງສອງພາສາ ເຊັ່ນ ການຖອດສຽງ "ງ" ໃນພາສາລາວ ເຊິ່ງບໍ່ມີສຽງທີ່ກົງກັນໂດຍກົງໃນພາສາອູແກຣນ ຫຼື ການເລືອກໃຊ້ຕົວອັກສອນຊີຣິລິກເພື່ອແທນສຽງສະຫຼະສັ້ນ-ສະຫຼະຍາວຂອງພາສາລາວໃຫ້ໃກ້ຄຽງທີ່ສຸດ.

4. ລະດັບຄວາມສຸພາບ, ລະບົບສັງຄົມ ແລະ ຄຳລາຊາສັບ

ພາສາລາວເປັນພາສາທີ່ມີລະດັບຄວາມສຸພາບ ແລະ ການແບ່ງຊົນຊັ້ນທາງສັງຄົມຢ່າງຊັດເຈນ ໂດຍສະແດງອອກຜ່ານການເລືອກໃຊ້ຄຳສັບ, ຄຳແທນນາມ (ເຊັ່ນ: ຂ້ອຍ, ເຮົາ, ຂ້ານ້ອຍ, ອາຕະມາ, ທ່ານ) ແລະ ຄຳລົງທ້າຍ (ເຊັ່ນ: ເຈົ້າ, ໂດຍ, ຄຳຊ່ວຍຕ່າງໆ). ນອກຈາກນີ້ຍັງມີຄຳລາຊາສັບ ແລະ ຄຳສັບທີ່ໃຊ້ສະເພາະກັບພະສົງສາມະເນນ ເຊິ່ງສະທ້ອນເຖິງວັດທະນະທຳທີ່ໃຫ້ຄວາມເຄົາລົບຕໍ່ຜູ້ອາວຸໂສ ແລະ ສະຖາບັນຕ່າງໆ.

ໃນພາສາອູແກຣນ, ລະດັບຄວາມສຸພາບສ່ວນໃຫຍ່ຈະສະແດງອອກຜ່ານການເລືອກໃຊ້ຄຳແທນນາມບຸກຄົນທີສອງລະຫວ່າງ "ти" (ເຈົ້າ/ໂຕ - ບໍ່ເປັນທາງການ, ໃຊ້ກັບໝູ່ເພື່ອນ ຫຼື ຄົນສະໜິດ) ແລະ "ви" (ທ່ານ/ພວກທ່ານ - ເປັນທາງການ ຫຼື ສຸພາບ, ໃຊ້ກັບຜູ້ອາວຸໂສ ຫຼື ໃນການຕິດຕໍ່ພົວພັນທາງການ) ແລະ ການຜັນຄຳກິລິຍາໃຫ້ສອດຄ່ອງກັນ. ເມື່ອແປພາສາລາວທີ່ມີລະດັບຄວາມສຸພາບສູງ ຫຼື ຄຳລາຊາສັບ, ນັກແປຕ້ອງຊອກຫາຄຳສັບໃນພາສາອູແກຣນທີ່ມີລະດັບຄວາມເປັນທາງການ, ຄວາມເຄົາລົບ ແລະ ຄວາມເໝາະສົມທາງບໍລິບົດສັງຄົມ ເພື່ອໃຫ້ສື່ສານໄດ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງຕາມຈຸດປະສົງຂອງຜູ້ສົ່ງສານ ໂດຍບໍ່ໃຫ້ບົດແປສູນເສຍຄວາມເຄົາລົບທີ່ປາກົດໃນຕົ້ນສະບັບ.

5. ບໍລິບົດທາງວັດທະນະທຳ ແລະ ຄຳສັບສະເພາະທີ່ບໍ່ມີຕົວຕົນໃນພາສາປາຍທາງ

ວັດທະນະທຳລາວມີຄວາມຜູກພັນຢ່າງເລິກເຊິ່ງກັບພຸດທະສາສະໜາ, ວິຖີຊີວິດກະສິກຳ ແລະ ຮີດຄອງປະເພນີທ້ອງຖິ່ນ ເຊິ່ງສະທ້ອນອອກມາໃນຮູບແບບຂອງສຳນວນ, ສຸພາສິດ ແລະ ຄຳສັບສະເພາະທີ່ບໍ່ມີຄຳແປໂດຍກົງໃນພາສາອູແກຣນ (ເຊັ່ນ: ບາສີສູ່ຂວັນ, ບຸນພະເວດ, ນ້ຳໃຈ, ເຮັດບຸນ, ຕັກບາດ). ໃນຂະນະດຽວກັນ, ພາສາອູແກຣນກໍມີຄຳສັບທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບພູມອາກາດໜາວ, ປະຫວັດສາດ ແລະ ວັດທະນະທຳເອີຣົບຕາເວັນອອກທີ່ບໍ່ມີໃນພາສາລາວ.

ເຕັກນິກທີ່ນັກແປຄວນນຳໃຊ້ໃນການແກ້ໄຂບັນຫານີ້ມີດັ່ງນີ້:

• ການທັບສັບ ແລະ ອະທິບາຍເພີ່ມເຕີມ (Transliteration and Explanatory Translation): ໃຊ້ການຂຽນທັບສັບອອກສຽງຕາມພາສາອູແກຣນ (ເຊັ່ນການຖອດສຽງອັກສອນລາວເປັນອັກສອນຊີຣິລິກ) ແລ້ວເພີ່ມຄຳອະທິບາຍສັ້ນໆໃນວົງເລັບ ຫຼື ເປັນໝາຍເຫດທ້າຍໜ້າ (Footnote) ເພື່ອໃຫ້ຜູ້ອ່ານຊາວອູແກຣນເຂົ້າໃຈບໍລິບົດຂອງປະເພນີ ຫຼື ສິ່ງນັ້ນໆ.
• ການປຽບທຽບຫາສິ່ງທີ່ໃກ້ຄຽງ (Cultural Equivalence): ຊອກຫາສຳນວນ ຫຼື ປຽບທຽບກັບສິ່ງທີ່ມີຄວາມໝາຍຄ້າຍຄືກັນໃນວັດທະນະທຳອູແກຣນ ແຕ່ຕ້ອງລະວັງບໍ່ໃຫ້ເສຍກິ່ນອາຍຂອງຕົ້ນສະບັບ ຫຼື ເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມເຂົ້າໃຈຜິດທາງສາສະໜາ ແລະ ຄວາມເຊື່ອ.

6. ເຄັດລັບ ແລະ ແນວທາງປະຕິບັດເພື່ອການແປທີ່ມີປະສິດທິພາບ

ເພື່ອຍົກສູງຄຸນນະພາບຂອງວຽກງານການແປພາສາລາວເປັນພາສາອູແກຣນ, ນັກແປຄວນປະຕິບັດຕາມຄຳແນະນຳດັ່ງນີ້:

1. ວິເຄາະໂຄງສ້າງປະໂຫຍກກ່ອນລົງມືແປ: ຍ້ອນພາສາລາວມັກຈະລະປະທານ ຫຼື ກຳໃນປະໂຫຍກຫາກມີການກ່າວເຖິງກ່ອນໜ້ານັ້ນ, ນັກແປຕ້ອງວິເຄາະ ແລະ ຊອກຫາໃຫ້ເຫັນວ່າໃຜເຮັດຫຍັງ ແລະ ເຮັດກັບໃຜ ເພື່ອທີ່ຈະສາມາດຜັນຄຳກິລິຍາ, ຄຳນາມ ແລະ ຄຳຄຸນນາມໃນພາສາອູແກຣນໄດ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລະ ບໍ່ເຮັດໃຫ້ປະໂຫຍກຂາດຄວາມສົມບູນ.
2. ສ້າງຄັງຄຳສັບ ແລະ Glossary ສະເພາະ: ການຮັກສາຄວາມສອດຄ່ອງ (Consistency) ຂອງຄຳສັບເຕັກນິກ, ຊື່ສະຖານທີ່, ແລະ ຊື່ບຸກຄົນ ເປັນສິ່ງສຳຄັນຫຼາຍ. ການໃຊ້ລະບົບຄອມພິວເຕີຊ່ວຍແປ (CAT Tools) ເຊັ່ນ SDL Trados, MemoQ ຈະຊ່ວຍໃຫ້ວຽກງານມີຄວາມເປັນລະບົບ ແລະ ຮັກສາຄຸນນະພາບໄດ້ດີຂຶ້ນ.
3. ກວດທານໂດຍເຈົ້າຂອງພາສາ (Native Proofreading): ຂັ້ນຕອນສຸດທ້າຍທີ່ຂາດບໍ່ໄດ້ແມ່ນການໃຫ້ຜູ້ຊ່ຽວຊານ ຫຼື ເຈົ້າຂອງພາສາອູແກຣນກວດທານບົດແປ ເພື່ອຮັບປະກັນວ່າສຳນວນພາສາມີຄວາມເປັນທຳມະຊາດ, ລາບລື່ນ ແລະ ບໍ່ມີຄວາມຮູ້ສຶກຄືກັບການແປແບບແຂງກະດ້າງ ຫຼື ແປຄຳຕໍ່ຄຳໂດຍບໍ່ຄຳນຶງເຖິງທຳມະຊາດຂອງພາສາປາຍທາງ.

ສະຫຼຸບແລ້ວ, ການແປພາສາລາວເປັນພາສາອູແກຣນບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ການປ່ຽນຄຳສັບຈາກພາສາໜຶ່ງໄປເປັນອີກພາສາໜຶ່ງເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ແມ່ນການເຊື່ອມໂຍງລະຫວ່າງສອງໂລກທາງພາສາ ແລະ ວັດທະນະທຳ. ຄວາມອົດທົນ, ຄວາມລະອຽດອ່ອນ ແລະ ການຮຽນຮູ້ຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງຈຶ່ງເປັນກຸນແຈສຳຄັນສຳລັບນັກແປທຸກຄົນໃນການສ້າງສັນຜົນງານການແປທີ່ຊົງຄຸນຄ່າ ແລະ ມີປະສິດທິພາບສູງສຸດ.