Թարգմանել Հավայան-ը Յորուբա - Անվճար առցանց թարգմանիչ և ուղղել քերականությունը | FrancoTranslate

ʻO ka unuhi ʻana i waena o ʻelua ʻōlelo i pili ʻole ma ka mōʻaukala a me ka lāhui, he hana nui ia e koi ana i ka ʻike hohonu o nā kānāwai kāpiliʻōlelo a me nā loina moʻomeheu o kēlā me kēia pūʻulu kanaka. ʻO ka ʻōlelo Hawaiʻi, he ʻōlelo ia no ka ʻohana ʻōlelo ʻAukolonēkia (Austronesian) i ulu a nui ma nā kai o ka Pākīpika. Ma kēlā ʻaoʻao mai o ka honua, ʻo ka ʻōlelo Ioruba (Yoruba), he ʻōlelo ia no ka ʻohana Nika-Kongo (Niger-Congo) i walaʻau nui ʻia ma ka ʻaoʻao komohana o ʻApelika, ʻoi loa ma Nīkēlia (Nigeria), Benin, a me Togo. Ma o kēia ʻatikala nei, e kālailai hohonu ai kākou i nā kumu e holomua ai ka unuhi ʻana mai ka ʻōlelo Hawaiʻi a i ka ʻōlelo Ioruba, nā pilikia maʻamau e kū mai ana, a me nā manaʻo kōkua e maʻalahi ai kēia kaʻina hana kupanaha.

1. Ke Kūkulu ʻŌlelo a me ke Kaʻina Huaʻōlelo (Syntax and Word Order)

ʻO kekahi o nā keʻakeʻa nui loa i ka mea unuhi, ʻo ia nō ka ʻokoʻa o ke kūkulu ʻia ʻana o nā hopunaʻōlelo ma waena o nā ʻōlelo ʻelua. ʻO ka ʻōlelo Hawaiʻi, he ʻōlelo VSO ia (Verb-Subject-Object), kahi e kau mua ai ka hana ma mua o ka mea nāna ka hana a me ka mea i hana ʻia. No ka laʻana:

"E kūkulu ana ke kāne i ka hale." (Hana: kūkulu; Mea Hana: kāne; Mea i hana ʻia: hale).

Akā naʻe, ʻo ka ʻōlelo Ioruba, he ʻōlelo SVO ia (Subject-Verb-Object), e like me ka ʻōlelo Pelekania. No ke kūkulu ʻana i ka manaʻo like ma ka ʻōlelo Ioruba, pono e hoʻololi piha ʻia ke kaʻina hana penei:

"Ọkùnrin náà ń kọ́ ilé." (Mea Hana: Ọkùnrin náà [ke kāne]; Hana: ń kọ́ [e kūkulu ana]; Mea i hana ʻia: ilé [hale]).

No laila, ʻaʻole hiki i ka mea unuhi ke hoʻololi pololei i kēlā me kēia huaʻōlelo mai ka hema a i ka ʻākau. Pono ʻo ia e heluhelu i ka hopunaʻōlelo Hawaiʻi holoʻokoʻa, e hoʻomaopopo i ka pilina o nā ʻāpana like ʻole, a laila e kūkulu hou ia manaʻo ma ke kumu SVO o ka ʻōlelo Ioruba. Eia hoʻi, he mea nui ka nānā ʻana i nā wehewehe manawa a me nā ʻano hana (aspect and tense markers) e like me "ua", "e... ana", a me "ke... nei" ma ka ʻōlelo Hawaiʻi, a e ʻimi i nā hoa kūpono e like me "ti", "ń", a me "yóò" ma ka ʻōlelo Ioruba.

2. Ka Mele, ka Leo, a me nā Hōʻailona Kākau (Orthography and Tone Markers)

ʻO kekahi mea nui e pale ai i ka huikau ʻana o ka manaʻo, ʻo ia ka hoʻohana pono ʻana i nā hōʻailona kākau e kuhikuhi ana i ka puana pololei. Ma ka ʻōlelo Hawaiʻi, he mea nui ka ʻokina (glottal stop) a me ke kahakō (macron). Inā haʻalele ʻia kēia mau hōʻailona, e loli loa auanei ka manaʻo o ka huaʻōlelo. ʻO ka laʻana kaulana, ʻo ia ka huaʻōlelo "ia" (pronoun: ia/she/it), "iā" (object/direction marker), "ʻia" (passive marker), a me "ʻīʻā" (to challenge).

Ma ka ʻōlelo Ioruba, ʻoi aku ka paʻakikī o kēia ʻano ma muli o kona ʻano he ʻōlelo kani leo (tonal language). ʻEkolu kani nui o ka ʻōlelo Ioruba: ʻo ke kani kiʻekiʻe (high tone, hōʻailona ʻia me ke kani ʻoi ˊ), ke kani waena (mid tone, ʻaʻohe hōʻailona), a me ke kani haʻahaʻa (low tone, hōʻailona ʻia me ke kani emi ˋ). He mea maʻamau ke kūkulu ʻana i kekahi huaʻōlelo me nā huapalapala like akā ʻokoʻa loa ka manaʻo ma muli o ke kani. Eia ka laʻana kaulana o ka huaʻōlelo "igba" me nā kani leo like ʻole ma ka ʻōlelo Ioruba:

• igbá (kani waena-kiʻekiʻe): he ipu calabash
• igba (kani waena-waena): ʻelua haneli (200)
• igbà (kani waena-haʻahaʻa): he wā a i ʻole ke au
• ìgbà (kani haʻahaʻa-haʻahaʻa): he ʻano mea kanu a i ʻole he huaʻai (garden egg)

I ka unuhi ʻana mai ka ʻōlelo Hawaiʻi, pono ka mea unuhi e maopopo pono i ke kani o ka huaʻōlelo Ioruba i wae ʻia. Inā hewa ka hōʻailona kani ma ke kākau ʻana, hiki ke hoʻololi loa ʻia ka manaʻo o ka kikokikona kumu, a hiki ke hoʻokumu ʻia kahi manaʻo pelapela a i ʻole he manaʻo kūpono ʻole.

3. Ka Holomua o ke Kaona a me nā ʻŌlelo Noʻeau (Metaphors and Idiomatic Expressions)

Ma ka moʻomeheu Hawaiʻi, he wahi koʻikoʻi ko ke "kaona"—ka manaʻo hohonu i hūnā ʻia ma hope o nā huaʻōlelo maʻamau. ʻAʻole e hōʻike pololei ʻia ka manaʻo maoli, akā e waiho ʻia ma o ka hoʻohālikelike ʻana me ke kūlohelohe, e like me ka ua, ka makani, ka pua, a me ke kai. He ʻano hana like leo nui kēia me kā ka poʻe Ioruba e hoʻohana ai i kā lākou mau "òwe" (proverbs). No ka poʻe Ioruba, ʻo ke òwe ke "kāne" e alakaʻi ana i nā huaʻōlelo i ka wā e nalowale ai ke ala pololei ("Òwe lẹṣin ọ̀rọ̀, bí ọ̀rọ̀ bá sọnù, òwe la fi ń wá a").

No laila, i ka unuhi ʻana i ka mele a i ʻole ka haʻiʻōlelo Hawaiʻi i loaʻa ke kaona, ʻaʻole pono ke unuhi pololei ma ke ʻano o ka huaʻōlelo. Inā e unuhi pololei ʻia ka hopunaʻōlelo "He pua nani ʻoe" ma ke ʻano he "Òdòdó rẹwà ni ọ́" ma ka ʻōlelo Ioruba, e nalowale auanei ke ʻano aloha a me ke koʻikoʻi o ia hopunaʻōlelo i loko o kona moʻomeheu kumu. Pono e loaʻa kahi hoʻohālikelike e pili ana i ka nani a me ka waiwai ma ka ʻōlelo Ioruba e hōʻike ana i ka manaʻo like ma ke ʻano o ko lākou naʻauao kūloko.

4. Ka Pilina o nā Manaʻo Moʻomeheu Hohonu: Mana, ʻOhana, a me ka ʻĀina

ʻO nā huaʻōlelo mōʻaukala e hōʻike ana i nā manaʻo pili uhane a me ka noho kaiaulu, he paʻakikī loa ke unuhi. Eia nō kekahi mau manaʻo nui a me kā lākou mau kuhikuhi pili ma waena o ka ʻōlelo Hawaiʻi a me ka ʻōlelo Ioruba:

• Mana: ʻO ka manaʻo Hawaiʻi o ka "mana" e pili ana i ka ikehu akua, ka ikaika pili uhane, a me ka mana kapu o ke kanaka a me ka mea ola. Ma ka moʻomeheu Ioruba, kokoke loa kēia i ka manaʻo o ke "Aṣẹ" (a i ʻole "Ashe"). ʻO ka Aṣẹ ka mana e hoʻokō ai i kekahi mea, ʻo ka ikehu ola e kahe ana ma loko o nā mea a pau i hana ʻia e ka Olodumare (ke Akua Nui). No laila, ke unuhi ʻia ka "mana", he koho kūpono loa ka hoʻohana ʻana i ka huaʻōlelo "aṣẹ" no ka poʻe heluhelu Ioruba.
• ʻOhana: Ma ka ʻōlelo Hawaiʻi, ʻaʻole ʻo ka ʻohana wale nō ka makuakāne, ka makuahine, a me nā keiki, akā ʻo ka poʻe a pau i pili i ka koko, ke koko uhane, a me ka pili ʻāina. Ma ka ʻōlelo Ioruba, ʻo ka huaʻōlelo no kēia, ʻo ia nō ka "Ẹbí" a i ʻole ka "Ilé" (i ka wā e kamaʻilio ai no ka lāhui a i ʻole ka home holoʻokoʻa). Hōʻike pū ka "ẹbí" i kekahi pūʻulu kanaka nui i hoʻohui ʻia e ka mōʻaukala a me nā kūpuna like.
• ʻĀina: ʻO ka "ʻāina" ka mea e hānai ai i ke kanaka. He mea kapu ka pili o ke kanaka i ka lepo a me ka honua. Ma ka ʻōlelo Ioruba, hiki ke unuhi ʻia kēia ʻano ma o ka huaʻōlelo "Ilẹ̀". I loko o nā loina Ioruba, ʻo ka "ilẹ̀" kekahi mea ola e ʻike ana a e mālama ana i kāna mau keiki, a pono ke hōʻike ʻia ke kūlana mahalo iā ia ma ka unuhi ʻana.

5. Nā Kumu Kōkua no ka Holomua o ka Unuhi ʻana

No ka poʻe unuhi e hana nei i kēia pilina kūikawā ma waena o ka ʻōlelo Hawaiʻi a me ka ʻōlelo Ioruba, eia he mau kikoʻī e hahai ai i kōkua ai i kāu hana:

1. E Hoʻolohe i ke Kani a me ka Leo: Ma muli o ke ʻano kani o nā ʻōlelo ʻelua, ʻo ke kani ʻana o nā huaʻōlelo i loko o ka noʻonoʻo e kōkua i ka ʻimi ʻana i nā hoa pili. E heluhelu nui i nā kikokikona me ka leo nui ma mua o ke kākau ʻana i ka manaʻo hou.
2. E Wae i ka Pōʻaiapili kūpono (Register): He mea nui ke kūlana o ka haʻiʻōlelo. Inā he haʻiʻōlelo pule, e lohe ʻia ke ʻano kūhelu a me ka hanohano. Ma ka ʻōlelo Ioruba, e hoʻohana i nā pronouns hanohano ("ẹyin", "wọn") no ka poʻe kahiko a i ʻole nā kānaka koʻikoʻi e hōʻike ai i ke ʻano kūpono.
3. E Hoʻohana i nā Papa Wehewehe Kikohoʻe a me nā Hoa Moʻomeheu: Mai hilinaʻi wale ma luna o nā mea unuhi mīkini maʻamau e like me Google Translate. ʻAʻole i aʻo maikaʻi ʻia kēia mau ʻōnaehana ma ka pilina pololei ma waena o ka ʻōlelo Hawaiʻi a me ka ʻōlelo Ioruba. Pono e ʻimi pakahi i nā huaʻōlelo ma o nā papa wehewehe kūhelu a kūkākūkā me nā hoa kūkā ʻōlelo maoli o kēlā me kēia ʻōlelo.

I ka hopena, ʻo ka unuhi ʻana mai ka ʻōlelo Hawaiʻi a i ka ʻōlelo Ioruba, he ala ia e kūkulu ai i alahaka ma waena o nā moana nui ʻelua o ka naʻauao kanaka. Ma o ka hoʻomaopopo pono ʻana i ke kaʻina huaʻōlelo, nā hōʻailona kani, a me ka manaʻo hūnā o ke kaona a me nā òwe, e kōkua kākou i ka mālama ʻana i ka nani a me ka waiwai o kā kākou mau moʻolelo no nā hanauna e hiki mai ana.